was successfully added to your cart.

rośliny ,zioła i przyprawy

Gojnik – właściwości „górskiej herbaty” z Grecji

By 11 sierpnia 2017 No Comments
gojnik

O gojniku nie wszyscy jeszcze słyszeli. Czas jednak to zmienić. To roślina śródziemnomorska o bardzo długiej tradycji, i co najważniejsze – ma wiele prozdrowotnych właściwości potwierdzonych naukowo.

O gojniku wspomina Teofrast z Eresos (ok. 370-287 p.n.e.), przyjaciel i uczeń Arystotelesa, filozof przyrody, ojciec botaniki i prekursor ekologii i geografii roślin.

Z kolei wybitny grecki lekarz, Pedanios Dioskurydes żyjący w okresie panowania cesarze Nerona, na kartach swojego wybitnego dzieła „De Materia Medica” zalecał picie herbaty z gojnika żołnierzom wracającym z działań wojennych. Napar miał im dodać sił i pomóc zregenerować organizm.

Omawiane zioło przez wieki było na wyposażeniu każdej wojennej apteczki, bo wykorzystywano je do opatrywania ran. Napar z gojnika pili wojownicy, ale też mieszkańcy antycznej Grecji, bo już wówczas wierzono, że roślina ta jest w stanie wypędzić chorobę z organizmu, dodając przy tym witalności i energii.

Gojnik niejedno ma imię

Ta śródziemnomorska roślina występuje na terenie Grecji w 12 odmianach. Różnią się one między sobą nie tylko wyglądem, smakiem i aromatem, ale również właściwościami (co ma związek z jakością olejku eterycznego).

Niezwykle istotna jest również wysokość, na której uprawiany jest gojnik. Naturalnie rośnie on od 800 do 2100 m n.p.m. (niektóre odmiany spotkać można już na wysokości 650 m n.p.m.).

– W Grecji nazywamy gojnik górską herbatą – mówi Chrystos Markopulos, właściciel firmy Greco Products, której gojnik otrzymał Złoty Medal podczas Natura Food 2016 w Łodzi. I dodaje: – Z roku na rok roślina ta staje się coraz bardziej popularna, co niestety rodzi pewne zagrożenia. Plantacje nie są uprawiane w sposób tradycyjny, tworzy się je na nieodpowiednich glebach i wysokościach. To sprawia, że te uprawiane blisko poziomu morza mają więcej naturalnych wrogów, czyli owadów. 

Właściwości gojnika

Gojnik poddano licznym badaniom naukowym, a ich wyniki pozwalają mówić o nim jako o roślinie leczniczej.

Badania niemieckiego biologa molekularnego oraz lekarza z kliniki Neurologicznej Uniwersytetu w Magdeburgu prof. Jensa Pahnke dowodzą, że substancje obecne w gojniku mają wpływ na usuwanie złogów białkowych w mózgu, a zatem ograniczają ryzyko wystąpienia choroby starczej i choroby Alzheimera.

Naukowcy zdecydowali się przetestować to na myszach, przez 25 dni podając gryzoniom gojnik. Zauważono, że uszkodzenia mózgu cofnęły się w 80 proc. To pozwoliło badaczom wysnuć wniosek, iż regularne picie górskiej herbaty niweluje problem zaburzeń pamięci i orientacji.

To jednak nie jedyne znane prozdrowotne właściwości gojnika. Ta niezwykła roślina wykazuje działanie przeciwzapalne i antybakteryjne. Działa wzmacniająco na układ odpornościowy. Jej picie zaleca się w okresie jesienno-zimowym, gdy łatwo o infekcję. Łagodzi ból gardła i zmniejsza objawy chorób układu oddechowego.

Napar z gojnika dodatkowo wspomaga układ krążenia i pomaga w oczyszczaniu organizmu. Jest naturalnym przeciwutleniaczem i kryje w sobie dużą ilość składników mineralnych, by wspomnieć choćby o pierwiastkach takich jak: magnez, sód, miedź, cynk. Zawiera ponadto spore pokłady łatwo przyswajalnego żelaza, a zatem jest wskazany w diecie osób z anemią. Przeciwdziała też osteoporozie, reguluje ciśnienie krwi i obniża poziom cholesterolu.

Po gojnik powinni sięgać pacjenci zmagający się z chorobami nerek i wątroby (substancje w nim zawarte wspomagają trawienie).

Napar z gojnika

Ziele gojnika pachnie niezwykle intensywnie. Jego zapach rozchodzi się po kuchni długo po przygotowaniu naparu.

Sama roślina wygląda zwyczajnie, ale smak ma już w sobie coś wyjątkowego. Jest łagodny, delikatny, a dobrej jakości gojnik w niczym nie przypomina zwyczajnego suszu. Jego jakość ma ogromne znaczenie dla właściwości rośliny.

I dlatego musi być on pozyskiwany jedynie w początkowym okresie kwitnienia i suszony w odpowiednich warunkach (miejscu suchym, przewiewnym, z dala od bezpośredniego działania promieni słonecznych, w temperaturze maksymalnej 40-50°C). Po zbiorach gojnik musi być przechowywany w określonych warunkach. Ważne, by był chroniony przed światłem.

Gojnik musi być suszonuy w całości…

– To bardzo ważne, bo tylko wówczas roślina zachowuje swoje lecznicze właściwości. I w takiej formie również zaparza się zioło, bo każda jego część – łodyga, liście, kwiaty – nadają herbacie smaku i aromatu. I to tam właśnie kryje się najwięcej substancji aktywnych oraz olejków eterycznych – wyjaśnia Chrystos Markopulos.

Gojnik powinien być przetwarzany w minimalnym stopniu. Surowiec powinien być jak najbardziej naturalny, bo mielenie pozbawia go cennych wartości. Złym pomysłem jest też sięganie po gojnik sprzedawany w postaci kapsułek i tabletek.

Leave a Reply